Բաժանորդագրությամբ8-րդ դասարան · Հենաշարժիչ համակարգ · 45 րոպե
Դաս 21. Մկանային համակարգ։ Մկանների կառուցվածքը, տեսակները և աշխատանքը (էջ 76-80)
- Դասի նպատակներ
- Գիտելիք: Սովորողը կբնութագրի կմախքային մկանների կառուցվածքային մակարդակները (մկանաթելեր, խրձեր, շարակցահյուսվածքային թաղանթներ, ջլեր), կտարբերակի մկանների տեսակներն ըստ գործառույթի (հակազդիչներ/անտագոնիստներ և համազդիչներ/սիներգիստներ), կնկարագրի մարդու մարմնի հիմնական մկանախմբերը (գլխի դիմախաղի և ծամիչ, իրանի կրծքի, մեջքի, որովայնի, ինչպես նաև վերջույթների ծալիչ և տարածիչ մկաններ), կբացատրի մկանների ստատիկ և դինամիկ աշխատանքի առանձնահատկությունները և հոգնածության ֆիզիոլոգիական մեխանիզմը: Հմտություն: Սովորողը կզարգացնի մկանախմբերի տեղակայումը և փոխկապակցված գործառույթները մոդելների ու սխեմաների վրա վերլուծելու, անտագոնիստ մկանների (բազկի երկգլուխ և եռագլուխ մկաններ) համաձայնեցված աշխատանքը գործնական շարժումներով հետազոտելու, ստատիկ և դինամիկ աշխատանքի արդյունավետությունը համեմատելու և աշխատանքի ու հանգստի ճիշտ ռեժիմ մշակելու հմտությունները: Արժեքային համակարգ: Գիտակցել ֆիզիկական ակտիվության, մարզումների և կանոնավոր շարժողական ռեժիմի բացառիկ նշանակությունը մկանային համակարգի զարգացման, ողնաշարի պահպանման և առողջության ամրապնդման գործում, ձևավորել նստակյաց կյանքից (հիպոդինամիայից) խուսափելու գիտակցված վարքագիծ, ինչպես նաև կարեկից և հոգատար վերաբերմունք հենաշարժիչ համակարգի սահմանափակումներ ունեցող մարդկանց հանդեպ:
- Միջառարկայական կապեր
- Ֆիզիկա: Լծակների կենսամեխանիկա (առաջին, երկրորդ և երրորդ կարգի լծակներ մարդու հոդերում և մկաններում), մեխանիկական աշխատանք և հզորություն, ստատիկ ուժ և դինամիկ շարժում, էներգիայի պահպանման և փոխակերպման օրենքը (քիմիական էներգիայի վերածումը մեխանիկական շարժման և ջերմության): Քիմիա և Կենսաքիմիա: Օրգանական միացությունների բջջային օքսիդացում, ադենոզինեռֆոսֆորական թթվի (ԱՏՖ) սինթեզ և ճեղքում, կալցիումի իոնների (Ca²⁺) դերը մկանաթելիկների կծկման գործընթացում, գլիկոլիզ և կաթնաթթվի (լակտատի) առաջացում թթվածնային պակասի դեպքում: Ֆիզկուլտուրա և Առողջ ապրելակերպ: Ֆիզիկական վարժությունների ճիշտ տեխնիկա, ծանրաբեռնվածության և վերականգնման համադրում, մկանային գերհոգնածության և ջղաձգումների կանխարգելում, աշխատանքային էրգոնոմիկա:
- Խաչվող հասկացություններ
- Կառուցվածք և գործառույթ: Մկանի երկարավուն բազմակորիզ բջիջները միավորվում են խրձերի և շարակցահյուսվածքային ամուր ջլերով ամրանում ոսկրերին հոդերի երկու կողմերում, ինչը թույլ է տալիս կծկման միջոցով իրականացնել ճշգրիտ մեխանիկական լծակային տեղաշարժ: Էներգիա և նյութ: Մկանային կծկումը պահանջում է ԱՏՖ-ի քիմիական էներգիայի շարունակական ծախս. էներգիայի մի մասը վերածվում է օգտակար մեխանիկական աշխատանքի, իսկ զգալի մասն անջատվում է ջերմության տեսքով՝ ապահովելով մարմնի ջերմակարգավորումը: Համակարգեր և մոդելներ: Կմախքը և մկանները գործում են որպես միասնական կիբեռնետիկ համակարգ, որտեղ շարժումը կառավարվում է նյարդային համակարգի կողմից հակազդիչ և համազդիչ մկանների փոխհամաձայնեցված կծկմամբ և թուլացմամբ:
- Դասի խնդիրները
- 1. Ախտորոշել մարդու կմախքի բաժինների (գանգ, իրան, վերջույթներ) կառուցվածքի և ուղղաձիգ քայլվածքի հարմարանքների նախորդ թեմայի յուրացման մակարդակը: 2. Խթանել սովորողների ճանաչողական հետաքրքրությունը կոգնիտիվ առեղծվածի միջոցով՝ բացահայտելով, թե ինչու է անշարժ կանգնած մարդն ավելի շուտ հոգնում, քան քայլողը, և ինչպես է մեկ քայլ կատարելու համար գործարկվում ավելի քան 200 մկան: 3. Կազմակերպել խմբային հետազոտական աշխատանք 4 մասնագիտացված կենտրոններով՝ ուսումնասիրելով կմախքային մկանների միկրոկառուցվածքը, գլխի մկանները, իրանի և վերջույթների մկանները, ինչպես նաև ստատիկ ու դինամիկ աշխատանքի ֆիզիոլոգիան: 4. Համակարգել նոր գիտելիքները համեմատական մատրիցի լրացման, առօրյա վտանգավոր կարծրատիպի գիտական կոտրման, մտքի քարտեզագրման և տարբերակված առաջադրանքների միջոցով:
- Առարկայական վերջնարդյունքներ
- 1.Կ-ԱԴ-ՄՕ-ԿԳ.5 (ՀՀ ԿԳՄՍՆ Առարկայական չափորոշիչ): Օրինակներ բերելով բացատրել, թե ինչպես է կմախքի և մկանների համաձայնեցված գործունեությունը ապահովում մարմնի շարժումը: 2.Կ-ԱԴ-ՄՕ-ԿԳ.1 (ՀՀ ԿԳՄՍՆ Առարկայական չափորոշիչ): Փաստարկներ բերելով հիմնավորել այն միտքը, որ օրգանիզմի կառուցվածքային հիերարխիայի բոլոր մակարդակներում կարելի է դիտարկել «կառուցվածքը համապատասխանում է գործառույթին» դրույթը: 3.Կ-ԱԴ-ՄՕ-ԿԳ.2 (ՀՀ ԿԳՄՍՆ Առարկայական չափորոշիչ): Օրինակներ բերելով բացատրել, թե ինչպես է օրգան-համակարգերի փոխհամաձայնեցված գործունեությունը ապահովում օրգանիզմի հստակ գործառույթների իրականացումը:
- Միջին դպրոցի ՀՊՉ վերջնարդյունքներ
- Հ26 (Հանրակրթության պետական չափորոշիչ): Բացատրել բնական համակարգերի փոխկապակցվածությունը, մարդու հենաշարժիչ համակարգի (կմախքի և մկանների) կառուցվածքային և գործառութային միասնությունը: Հ27 (Հանրակրթության պետական չափորոշիչ): Իրականացնել գիտական հետազոտություններ, կատարել գործնական դիտարկումներ, կազմել սխեմաներ, վերլուծել տվյալները և անել հիմնավորված եզրակացություններ: Հ31 (Հանրակրթության պետական չափորոշիչ): Դրսևորել առողջ և անվտանգ ապրելակերպի, կանոնավոր ֆիզիկական ակտիվության, մկանային կոփման և հիպոդինամիայի կանխարգելման գիտակցված վարքագիծ:
- Ուսուցչի նշում
- **1.:** Ախտորոշել մարդու կմախքի բաժինների (գանգ, իրան, վերջույթներ) կառուցվածքի և ուղղաձիգ քայլվածքի հարմարանքների նախորդ թեմայի յուրացման մակարդակը: **2.:** Խթանել սովորողների ճանաչողական հետաքրքրությունը կոգնիտիվ առեղծվածի միջոցով՝ բացահայտելով, թե ինչու է անշարժ կանգնած մարդն ավելի շուտ հոգնում, քան քայլողը, և ինչպես է մեկ քայլ կատարելու համար գործարկվում ավելի քան 200 մկան: **3.:** Կազմակերպել խմբային հետազոտական աշխատանք 4 մասնագիտացված կենտրոններով՝ ուսումնասիրելով կմախքային մկանների միկրոկառուցվածքը, գլխի մկանները, իրանի և վերջույթների մկանները, ինչպես նաև ստատիկ ու դինամիկ աշխատանքի ֆիզիոլոգիան: **4.:** Համակարգել նոր գիտելիքները համեմատական մատրիցի լրացման, առօրյա վտանգավոր կարծրատիպի գիտական կոտրման, մտքի քարտեզագրման և տարբերակված առաջադրանքների միջոցով:
Կիրառվող մեթոդը՝ «Օստեո-արխիտեկտոնիկ աուդիտ» (5 փակ հարցերով արագ բլից-ստուգում): Մանկավարժական նպատակը: Արագ և արդյունավետ ախտորոշել նախորդ դասի (Դաս 20. Մարդու կմախքը. Գանգի, իրանի և վերջույթների կմ
Մուտք գործեք՝ ամբողջական դասապլանը տեսնելու համար
Ստեղծեք հաշիվ կամ մուտք գործեք՝ շարունակելու համար։